‘Türkiye’de Hayırseverlik’ raporu: Bağış suratı gitgide düşüyor

0 0
Read Time:3 Minute, 4 Second

Türkiye’de kişisel bağışçılık alanındaki eğilimler, bağış yapılan alanlar ve bağış yapma motivasyonları üzere birçok mevzunun ele alındığı ‘Türkiye’de Kişisel Bağışçılık Hayırseverlik 2019 Raporu’ yayımlandı.

Rapor, gereksinim sahiplerine yönelik yardımların süratle azaldığını ortaya koydu. Dikkat çeken düşüşün sebepleri ortasında birinci sırada, kuruluşlara duyulan itimadın azalması ve yardımın emeline uygun kullanılmasına ait tasa yer aldı. Yüzde 52 ‘Sırf o kuruluşun şeffaf olduğuna inanırsam bağış yaparım’ dedi.

Karar’dan Mikdat Çakar‘ın haberine nazaran,Türkiye Üçüncü Kesim Vakfı (TÜSEV) tarafından yayımlanan rapor, Koç Üniversitesi Sivil Toplum ve Hayırseverlik Araştırmaları Merkezi’nden Prof. Dr. Ali Çarkoğlu ve Dr. Öğr. Üyesi Selim Fazilet Aytaç liderliğinde, Türkiye’nin 67 vilayetinde toplam 2 bin 502 kişinin iştirakiyle hazırlandı. Ferdi bağışçılık alanında kılavuz kaynak niteliğinde olan rapor, ferdi bağışçılık alanındaki eğilimleri, bağış yapılan alanları ve bağış yapma motivasyonlarındaki değişimleri ortaya koyuyor. Raporda, daha evvel 2004 ve 2015 yıllarında hazırlanan raporların bulgularına da yer verilerek, ferdî bağışçılık alanında gözlemlenen değişimler mukayeseli olarak sunuluyor.

Yılda kişi başı bağış 303 lira

Araştırma sonuçlarına nazaran, Türkiye’de bir yılda yapılan tüm yardım ve bağışların toplam kişi başı kıymeti yaklaşık 303 TL. 2015 yılında yapılan araştırma bulgularına nazaran bu ölçü 228 TL olarak belirlenmişti. Ortadan geçen 4 yıldaki enflasyon kıymeti göz önünde bulundurulduğunda bu ölçünün 2019 yılındaki karşılığının 360 TL olduğu hesaplanıyor. Bu bilgiler incelendiğinde, Türkiye’deki bir yılda yapılan tüm yardım ve bağışların kişi başı toplam kıymetinde gerçek manada bir azalma olduğu görülüyor.

Yılda toplam 17.6 milyar lira barış

Türkiye’de bir yıl içinde yapılan tüm kişisel yardım ve bağışların toplamı 17.6 milyar TL olarak iddia ediliyor. Bu meblağ, 2018 Türkiye gayri safi yurt içi hasılasının yüzde 0,5’ine denk geliyor. Türkiye’de bir yılda yapılan tüm yardım ve bağışların toplam kişi başı yaklaşık bedelinin 262,7 TL’si direkt yardım (akrabalara, komşulara, başka şahıslara, dilencilere, fitre, zekât) olarak yapılırken 40,2 TL’si sivil toplum kuruluşlarına yapılıyor. Bu ölçü 2015 yılında 26,7 TL oranındaydı. Bireyler yaptıkları yardımların ölçü olarak çok küçük olması ve bu yardımları sistemsiz olarak yapmaları nedeniyle bir kuruluşa bağış yapmak yerine direkt yardım yapmayı tercih ettiklerini belirtiyorlar.

Şeffaflık ön planda

Şahısların bağış yapma nedenlerine ve tercih ettikleri formüllere dair bulgulara da yer verilen raporda birebir vakitte bireyleri bağış yapmaya teşvik eden nedenler de inceleniyor. Görüşülen bireylerin yarısından fazlası bağışının nasıl harcandığından emin olursa bağış yapacağını belirtirken, Yüzde 52’si de STK’ların şeffaf olmalarını bağış yapmak için bir neden olarak pahalandırıyor.

Son 6 yıl karşılıklar birebir

Araştırmaya katılanlar ‘Sivil toplum kuruluşlarının (STK) mahalleniz, ilçeniz, köyünüzde yaşa tesirini nasıl değerlendirirsiniz?’ sorusuna yüzde 40’lık bir oranla ‘Etkisiz’ cevabını verdi. Yüzde 34 oranında da ‘Biraz olumlu’ cevabı geldi. Iştirakçilerin yüzde 44’ü fakirlere yardımın devletin vazifesi olduğunu düşünürken, yüzde 20’si ‘hali vakti yerinde vatandaşların’, yüzde 5’i ise ‘dindar vatandaşların’ görevi olduğu görüşünde. Bu vazifenin tüm vatandaşlara ilişkin olduğunu düşünenlerin oranı ise yüzde 22. Vatandaşlara ellerinde bir ölçü para olsa bu parayı direkt kendilerinin mi yoksa bir STK aracılığıyla mı muhtaçlık sahiplerine ulaştırmayı tercih edecekleri sorulduğunda ise 2004’ten bu yana benzeri karşılıklar dikkat çekiyor. Görüşülenlerin büyük çoğunluğu (yüzde 87) bu yardımı rastgele aracı kuruluş olmadan direkt vermeyi tercih ediyor. 

Dini misyon için yapılan yardım azalıyor

Iştirakçilerin yüzde 40’ı dilencilere para verdiğini beyan ederken, bu oran 2015 sonuçlarına nazaran yüzde 10 azalmış. Dilencilere para vermenin esas nedeni ise yüzde 40’lık oranla dini inançlar. Bunu yüzde 26 ile acıma duygusu izliyor. İnsanların dilenmelerinin ana nedenini sorulduğunda ise en sık verilen karşılıklar tembellik (yüzde 23) ile baht ve berbat talih (yüzde 23) oldu. Dini vazifesini yerine getirmek ismine yapılan yardımlarda geçen yıllara oranla düşüş yaşandı. ‘Geçen Ramazan ayında fitre verdiniz mi’ sorusuna 2004’te yüzde 79, 2015’te yüzde 68, 2019’da ise yüzde 58 oranında ‘Evet’ yanıtı verildi.

Sputnik TR

Happy
Happy
0 %
Sad
Sad
0 %
Excited
Excited
0 %
Sleppy
Sleppy
0 %
Angry
Angry
0 %
Surprise
Surprise
0 %

Average Rating

5 Star
0%
4 Star
0%
3 Star
0%
2 Star
0%
1 Star
0%

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir